logo-image

बुधबार, १३ जेठ २०८३

घामबाट आएर तुरुन्तै चिसो पानी पिउनु किन हानिकारक?

बुधबार, १३ जेठ २०८३ · जीवनशैली

घामबाट आएर तुरुन्तै चिसो पानी पिउनु किन हानिकारक?

काठमाडौं, जेठ १३ ।  गर्मीको मौसममा शरीरलाई हाइड्रेट (पानीको मात्रा सन्तुलित) राख्नु अत्यन्तै जरुरी हुन्छ, तर पानी पिउने गलत तरिका स्वास्थ्यका लागि निकै भारी पर्न सक्छ।

अक्सर मानिसहरू चर्को घामबाट घर फर्किएलगत्तै फ्रिजबाट चिसो पानी निकालेर एकै सासमा घटघटी पिउने गर्छन्। स्वास्थ्य विज्ञहरूले यस्तो बानीप्रति मानिसहरूलाई सतर्क रहन चेतावनी दिएका छन्। घामबाट आउनासाथ तुरुन्तै धेरै चिसो वा बर्फ हालेको पानी पिउनाले शरीरमा विभिन्न स्वास्थ्य समस्या निम्त्याउने विज्ञहरूको भनाइ छ।

चर्को घाम र अत्यधिक गर्मीका कारण हाम्रो शरीरको तापक्रम निकै बढेको हुन्छ। यस्तो अवस्थामा अचानक धेरै चिसो पानी पिउँदा शरीरको तापक्रम तीव्र रूपमा परिवर्तन हुन्छ, अर्थात तापक्रमको उतारचढाव हुन्छ। यसले शरीरका विभिन्न अंगमा निम्नलिखित असर पुर्‍याउँछ:

पाचन प्रणालीमा असर: अचानक तापक्रम बदलिँदा पेटका रक्तनलीहरू खुम्चिन्छन्, जसले गर्दा पाचन प्रक्रिया सुस्त हुन्छ र पेट दुख्ने समस्या हुन सक्छ।

घाँटीको समस्या र इन्फेक्सन: अत्यधिक चिसो पानीले घाँटीको संवेदनशिल झिल्लीलाई प्रत्यक्ष असर गर्छ, जसका कारण घाँटी खसखसाउने, टन्सिल हुने र खोकी लाग्ने समस्या देखिन्छ।

लु र हीट स्ट्रोकको जोखिम: शरीरको आन्तरिक तापक्रम अचानक खल्बलिँदा कमजोरी महसुस हुने, चक्कर लाग्ने वा हीट स्ट्रोक (लु लाग्ने) को खतरा बढ्छ।

स्वास्थ्य विज्ञहरूका अनुसार डिहाइड्रेशन र लुबाट बच्नका लागि गर्मीमा पानी पिउँदा यी नियमहरू पालना गर्नुपर्छ:

  • बाहिरबाट आउनासाथ तुरुन्तै पानी नपिउनुहोस्। कम्तीमा १० देखि १५ मिनेट आराम गर्नुहोस्, पसिना सुक्न दिनुहोस् र शरीरको तापक्रम सामान्य भएपछि मात्र पानी पिउनुहोस्।
  •  फ्रिजको चिल्ड पानी एकै सासमा रित्याउनुको सट्टा सधैँ सामान्य तापक्रमको पानीलाई थोरै-थोरै गरेर (घुट्क्याउँदै) पिउनु राम्रो मानिन्छ।
  • गर्मी महिनामा फ्रिजको पानीको विकल्पमा माटोको घैँटो (मट्का) को पानी पिउनु शरीरका लागि सबैभन्दा बढी फाइदाजनक र सुरक्षित हुन्छ।

विज्ञहरूका अनुसार पानी पिउनु जति आवश्यक छ, सही तरिकाले पिउनु पनि त्यत्तिकै महत्वपूर्ण छ। गर्मीबाट बच्न यी उपायहरू पनि अपनाउन सकिन्छ:

  •  घरबाट बाहिर निस्कँदा सधैँ आफ्नो साथमा पिउने पानीको बोतल बोक्ने बानी बसाल्नुहोस्
  • केवल पानीमा मात्र भर नपरी गर्मीमा नरिवलको पानी, कागती पानी, लस्सी र ताजा फलफूलको रस पिउनु उपयुक्त हुन्छ।
  • बालबालिका र वृद्धवृद्धाहरूमा डिहाइड्रेशन (पानीको कमी) हुने खतरा बढी हुने भएकाले उनीहरूलाई समय-समयमा पानी वा झोलिलो पदार्थ दिइरहनुपर्छ।